NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN TRƯỜNG CHÍNH TRỊ TRÀ VINH HƯỚNG ĐẾN XÂY DỰNG TRƯỜNG ĐẠT CHUẨN

ThS. Lê Thị Thúy An - Giảng viên khoa Lý luận cơ sở 

Trường Chính trị Trà Vinh là đơn vị sự nghiệp trực thuộc Tỉnh ủy Trà Vinh, đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp, toàn diện và thường xuyên của Ban Thường vụ Tỉnh ủy. Nhà trường với chức năng, nhiệm vụ đào tạo, bồi dưỡng về lý luận chính trị, kiến thức, nghiệp vụ về công tác xây dựng Đảng, quản lý hành chính Nhà nước, về đường lối chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, về công tác vận động quần chúng cho cán bộ của hệ thống chính trị từ tỉnh đến cơ sở. Trong quá trình xây dựng và phát triển, nhà trường đã bám sát nhiệm vụ chính trị của tỉnh, đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ lãnh đạo Đảng, chính quyền và các đoàn thể, nhất là đội ngũ cán bộ cơ sở đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ mới.

Trong công tác đào tạo bồi dưỡng, chất lượng giảng viên đóng vai trò then chốt góp phần tạo nên chất lượng của công tác đào tạo bồi dưỡng của nhà trường. Vì vậy, yêu cầu xây dựng đội ngũ giảng viên có trình độ chuyên môn cao, kỹ năng sư phạm tốt và am hiểu thực tiễn luôn được các trường quan tâm và tổ chức triển khai thực hiện. Bên cạnh đó, ngày 19/5/2021, Ban Bí thư ban hành Quy định số 11-QĐ/TW về Trường Chính trị chuẩn. Theo đó, trường chính trị chuẩn có 2 mức độ: mức độ 1 và mức độ 2; hiện nay trường Chính trị tỉnh Trà Vinh đang phấn đấu xây dựng trường chuẩn mức 1. Yêu cầu về chất lượng đội ngũ giảng viên được quy định rất cụ thể:

 Chuẩn mức độ 1: trường chính trị phải bảo đảm ít nhất 90% giảng viên có trình độ thạc sỹ trở lên phù hợp với chuyên môn giảng dạy; ít nhất 60% giảng viên chính; giảng viên giảng dạy lý luận chính trị phải có trình độ trung cấp chính trị hoặc tương đương trở lên; ít nhất có 80% giảng viên có chứng chỉ bồi dưỡng kiến thức kinh điển Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; 100% giảng viên có chứng chỉ nghiệp vụ sư phạm hoặc chứng chỉ phương pháp giảng dạy tích cực; 100% giảng viên áp dụng hiệu quả phương pháp dạy học tích cực, tham gia thao giảng cấp khoa, cấp trường và đạt yêu cầu trở lên; 100% giảng viên hoàn thành nhiệm vụ giảng dạy và nghiên cứu khoa học, nghiên cứu thực tế theo quy định. 

Như vậy, xuất phát từ thực tiễn hiện nay việc nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên trường Chính trị tỉnh để đáp ứng tiêu chí của giảng viên theo Quy định 11-QĐ/TW xây dựng trường chính trị đạt chuẩn là nhiệm vụ rất cần thiết. Nâng cao chất lượng giảng viên hiện nay phải được thực hiện toàn diện từ việc phải bảo đảm các yêu cầu về trình độ chuyên môn, trình độ lý luận chính trị; kiến thức và các kỹ năng đặc thù của giảng viên dạy lý luận chính trị đến yêu cầu đội ngũ giảng viên phải bảo đảm mức độ hoàn thành nhiệm vụ. Trong đó đặc biệt chú trọng đến nâng cao chất lượng giảng dạy, nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn của đội ngũ giảng viên. 

 Thực trạng chất lượng đội ngũ giảng viên trường chính trị tỉnh Trà Vinh hiện nay

Một là, về trình độ chuyên môn nghiệp vụ: Hiện nay trường Chính trị Trà Vinh có 30 giảng viên trên tổng số 41 cán bộ, viên chức và lao động (chiếm 73,1%). Phần lớn đội ngũ giảng viên nhà trường có chuyên ngành đào tạo phù hợp với chuyên môn giảng dạy và cơ bản đảo bảo đạt chuẩn theo Quy định số 11-QĐ/TW, ngày 19/5/2021 của Ban Bí thư về trường chính trị chuẩn. Cụ thể là: Về trình độ chuyên môn: Tiến sĩ là 02/30 giảng viên; Thạc sĩ 28/30 giảng viên. Về trình độ lý luận chính trị: Có 30/30 giảng viên có trình độ cao cấp lý luận chính trị, chiếm 100%; Về chứng chỉ bồi dưỡng phương pháp giảng dạy: 100% giảng viên có chứng chỉ nghiệp vụ sư phạm hoặc chứng chỉ phương pháp dạy học tích cực hoặc bằng tốt nghiệp đại học sự phạm. Về chứng chỉ bồi dưỡng kiến thức kinh điển Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh có 30/30 đồng chí 100% tổng số giảng viên.

Với cơ cấu số lượng, ngạch bậc, trình độ như trên, về cơ bản đội ngũ giảng viên trường chính trị đã đáp ứng tốt yêu cầu, nhiệm vụ đào tạo trung cấp lý luận chính trị và các loại hình bồi dưỡng theo quy định.

Hai là, về lập trường chính trị, tư tưởng, phẩm chất đạo đức, đội ngũ giảng viên trường chính trị có bản lĩnh chính trị vững vàng; phẩm chất đạo đức, lối sống trong sáng, lành mạnh; nắm vững và tuyệt đối trung thành với chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, thực hiện nghiêm túc đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; là những chiến sĩ tiên phong trên mặt trận tư tưởng, lý luận; tích cực kiên quyết đấu tranh phê phán những quan điểm sai trái, thù địch, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. 

Ba là, về năng lực giảng dạy các chương trình đào tạo, bồi dưỡng do trường Chính trị đảm nhận. Đa số giảng viên của trường có chuyên môn phù hợp với lĩnh vực được phân công giảng dạy, đồng thời sử dụng thành thạo các phương pháp, phương tiện dạy học hiện đại chính vì thế thông qua công tác đánh giá hoạt động thao giảng, dự giờ, thông qua phiếu khảo sát lấy ý kiến đánh giá từ học viên cho thấy đều đạt yêu cầu 100%. Bên cạnh đó giảng viên của trường trong giảng dạy không chỉ dừng lại việc trang bị hệ thống tri thức, kỹ năng, phương pháp mà quan trọng hơn phải bồi dưỡng đội ngũ cán bộ có bản lĩnh chính trị vững vàng trước mọi khó khăn, thử thách. Dám nghĩ, dám nói, dám làm, dám chịu trách nhiệm, dám đổi mới, sáng tạo, dám đương đầu với khó khăn, thách thức; có khả năng vận dụng sáng tạo, hiệu quả chủ trương, đường lối vào thực tiễn.

Về công tác nghiên cứu khoa học: Đội ngũ giảng viên các trường chính trị tỉnh Trà Vinh đã thực hiện tốt hoạt động nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn. Đặc biệt trong năm 2024 trường thực hiện 9 đề tài cấp cơ sở; 01 đề tài cấp tỉnh và nhiều công trình nghiên cứu sưu tầm lịch sử đảng bộ của địa phương; nhiều bài tham luận, bài viết đăng trên cổng thông tin điện tử, thông tin lý luận và thực tiễn của trường Chính trị, bài hội thảo khoa học, tọa đàm, các tạp chí khác… Qua đó đã góp phần bổ sung kiến thức thực tiễn cho giảng viên trong công tác nghiên cứu giảng dạy. 

Như vậy, có thể khẳng định rằng trong những năm qua trường Chính trị Trà Vinh đã bám sát nhiệm vụ chính trị, cơ bản đáp ứng được nhiệm vụ đào tạo, bồi dưỡng. Trường thường xuyên quan tâm, tạo điều kiện đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho đội ngũ giảng viên. Các giảng viên đều được đào tạo cơ bản, có chuyên môn phù hợp, có kỹ năng và phương pháp sư phạm tốt, phát huy được tính tích cực, chủ động của người học, thu thập được nhiều thông tin bổ ích từ thực tiễn ở cơ sở phục vụ quá trình giảng dạy. Lực lượng giảng viên luôn luôn được củng cố, tăng cường, ngày càng phát triển, không ngừng lớn mạnh về cả về số lượng và chất lượng. Đội ngũ giảng viên của Nhà trường là những đồng chí có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức trong sáng, lối sống giản dị, lành mạnh. Chấp hành nghiêm chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, nội quy, quy chế của cơ quan đơn vị, gần gũi với học viên và nhân dân, thực hiện tốt chuẩn mực đạo đức nhà giáo.

Bên cạnh những ưu điểm, trong giai đoạn hiện nay để đáp ứng tiêu chí trường Chính trị chuẩn theo Quy định số 11-QĐ/TW ngày 19/5/2021 thì chất lượng đội ngũ giảng viên các trường chính trị tỉnh Trà Vinh còn một số hạn chế cần khắc phục như: tỷ lệ giảng viên có trình độ chuyên môn tiến sĩ còn thấp (chiếm 6,7%); giảng viên chính còn thấp (tỷ lệ 30%); đội ngũ giảng viên nhà trường tuy đông nhưng chưa thực sự mạnh, chưa đồng bộ, một số giảng viên chưa thực sự tích cực học tập, rèn luyện, nghiên cứu để nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ, năng lực giảng dạy; kiến thức thực tiễn của một số giảng viên còn có những hạn chế so với yêu cầu nhiệm vụ đào tạo, bồi dưỡng cán bộ trong thời kỳ mới. 

Kết quả nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn của đội ngũ giảng viên chưa tương xứng với vị trí, vai trò của trường chính trị tỉnh. Việc nghiên cứu đề tài khoa học cấp tỉnh và tổ chức hội thảo cấp tỉnh còn ít; chất lượng nghiên cứu một số đề tài khoa học cấp cơ sở chưa cao; việc ứng dụng kết quả nghiên cứu vào thực tiễn chưa nhiều; chưa quan tâm đúng mức đến công tác tổng kết thực tiễn…Vì vậy, đối chiếu với các tiêu chí về đội ngũ giảng viên theo Quy định số 11-QĐ/TW, ngày 19/5/2021 của Ban Bí thư về trường chính trị chuẩn, đội ngũ giảng viên của Trường cần phải không ngừng nâng cao chất lượng để đáp ứng yêu cầu mới đặt ra. 

Giải pháp cơ bản góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên đáp ứng yêu cầu xây dựng trường chính trị chuẩn hiện nay 

Nhằm đáp ứng các yêu cầu về chất lượng đội ngũ giảng viên một cách đồng bộ, hiệu quả vừa đáp ứng yêu cầu “chuẩn hóa”, nâng cao chất lượng hoạt động đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn và các hoạt động khác của trường chính trị, vừa xây dựng trường chính trị đạt chuẩn; trong đó, tập trung vào một số giải pháp trọng tâm sau: 

Một là, tăng cường vai trò lãnh đạo của Tỉnh ủy, của Đảng ủy, Ban Giám hiệu nhà trường đối với các mặt công tác của Trường chính trị nói chung, xây dựng đội ngũ giảng viên nói riêng, xem xây dựng trường chính trị đạt chuẩn là một giải pháp cơ bản, vừa có tính trước mắt, vừa có tính chiến lược lâu dài để tương xứng với vị trí, vai trò, thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ theo Quy định số 09-QĐ/TW, ngày 13/11/2018 của Ban Bí thư. Quan tâm xây dựng đội ngũ giảng viên trường chính trị Trà Vinh đủ về số lượng, bảo đảm về chất lượng. Có chế độ chính sách khuyến khích đội ngũ giảng viên Nhà trường nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, nhất là đào tạo trình độ tiến sĩ. Song song đó, phải thường xuyên cử giảng viên đi tập huấn, bồi dưỡng cập nhật kiến thức mới.

Hai là, tạo môi trường thuận lợi để giảng viên rèn luyện, phấn đấu, thường xuyên nêu cao tinh thần tự học tập, tự nghiên cứu, gắn lý luận với thực tiễn. Để đáp ứng yêu cầu trong quá trình đào tạo, bồi dưỡng luôn đặt lý luận vào trong thực tiễn, lấy thực tiễn để làm sáng tỏ, chứng minh tính khoa học và đúng đắn của lý luận. Nhà trường cần tiếp tục xây dựng kế hoạch cử giảng viên đi nghiên cứu thực tế tại cơ sở có thời hạn 3 tháng hoặc 6 tháng, tăng cường đi thực tế đến những vùng sâu, vùng xa, vùng khó khăn để giúp giảng viên nắm bắt kiến thức thực tiễn đang diễn ra, đặt biệt là các vấn đề mới nảy sinh, qua đó định hướng cho người học hướng giải quyết các vấn đề hiệu quả. 

Khuyến khích, phát huy tính tích cực nghiên cứu khoa học, nghiên cứu thực tế của giảng viên. Trường cần tạo môi trường thuận lợi để giảng viên tham gia vào các hoạt động nghiên cứu khoa học, bao gồm việc hỗ trợ tài chính, thời gian và cơ sở vật chất. Việc liên kết với các đơn vị nghiên cứu khác cũng sẽ giúp giảng viên có thêm điều kiện để nâng cao khả năng nghiên cứu và ứng dụng vào giảng dạy.

Khuyến khích tổ chức các hội thảo, tọa đàm, chia sẻ kinh nghiệm giảng dạy giữa các giảng viên trong và ngoài trường sẽ giúp nâng cao khả năng hợp tác và học hỏi lẫn nhau. Đây cũng là cơ hội để giảng viên trao đổi những sáng kiến mới trong giảng dạy và nghiên cứu.

Ba là, đổi mới, hoàn thiện cơ chế chính sách hỗ trợ, tạo động lực khuyến khích đội ngũ giảng viên không ngừng nâng cao năng lực chuyên môn để đáp tỷ lệ giảng viên có trình độ chuyên môn và kiến thức bồi dưỡng theo Quy định số 11-QĐ/TW ngày 19/5/2021. Để công tác đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ cho đội ngũ giảng viên thật sự hiệu quả, đòi hỏi có “cơ chế, chính sách đặc thù” về vật chất và tinh thần cho đội ngũ giảng viên, nhất là giảng viên tham gia các khóa đào tạo tiến sĩ để tạo động lực tham gia đào tạo, bồi dưỡng.

Ngoài ra cần tăng cường đào tạo, bồi dưỡng nâng cao kỹ năng sư phạm, đặc biệt là phương pháp giảng dạy hiện đại, ứng dụng công nghệ vào giảng dạy và áp dụng được các phương pháp tiên tiến. 

Xây dựng các tiêu chí cụ thể đánh giá đội ngũ giảng viên, căn cứ vào chức năng nhiệm vụ được giao, hiệu quả thực hiện nhiệm vụ được giao. Đẩy mạnh tinh thần tự phê bình và phê bình, vì ý thức nghề nghiệp, ý thức chính trị, ý thức đạo đức, hành vi đạo đức của mỗi người giảng viên.

Bốn là, phát huy và nâng cao tính tích cực, tính tự giác của bản thân đội ngũ giảng viên trong việc tự học tập, rèn luyện nâng cao chất lượng giảng dạy nghiên cứu khoa học và rèn luyện phẩm chất đạo đức, bản lĩnh chính trị của mình.

Tự tu dưỡng, rèn luyện đạo đức cách mạng: giảng viên phải không ngừng rèn đức, luyện tài để hoàn thành trọng trách vẻ vang mà xã hội tin tưởng giao phó. Mỗi giảng viên cần nhận thức được những điểm yếu để sửa chữa, khơi dậy phần tốt đẹp của con người, là tấm gương trong việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Mỗi giảng viên là một tấm gương đạo đức sáng đối với học viên.

Nâng cao bản lĩnh chính trị,  Mỗi giảng viên phải tích cực nghiên cứu nâng cao nhận thức về chủ nghĩa Mác – Lênin, Tư tưởng Hồ Chí Minh, chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; kiên quyết đấu tranh với những âm mưu, thủ đoạn chống phá của các thế lực phản động, thù địch. Phát huy tốt vai trò của giảng viên Trường Chính trị trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái. Cùng với đó, cần thẳng thắn đấu tranh với những biểu hiện sai trái trong đời sống; đấu tranh trên không gian mạng… với quan điểm: thấy đúng phải được bảo vệ, thấy sai phải đấu tranh, để tránh sự thờ ơ, vô cảm.  

Nâng cao chất lượng công tác giảng dạy, nghiên cứu khoa học: Mỗi giảng viên phải nỗ lực phấn đấu không ngừng học tập, nghiên cứu để nâng cao chuyên môn, rèn luyện nhân cách, mỗi giảng viên phải xác định việc chuẩn hóa công tác đào tạo bồi dưỡng từ công tác soạn giảng đến giảng bài trên lớp đúng đủ và phải phù hợp với từng đối tượng học viên. Nội dung bài giảng phải liên tục đổi mới cập nhật liên tục nghị quyết, chỉ thị của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, thực tiễn sinh động của đời sống xã hội, phương pháp giảng dạy phù hợp với từng bài giảng, từng nội dung sinh động, dễ hiểu, lôi cuốn học viên. Muốn làm được điều đó, đòi hỏi đội ngũ giảng viên phải không ngừng nghiên cứu, học tập; thường xuyên tu dưỡng, rèn luyện, trau dồi chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh nhằm nâng cao bản lĩnh chính trị, phẩm chất, đạo đức cách mạng; nâng cao tinh thần tự giác trong học tập, bồi dưỡng, tự học tập nghiên cứu nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ và kiến thức thực tiện phục vụ công tác giảng dạy. Đồng thời một vấn đề rất quan trọng là đội ngũ giảng viên phải thực sự yêu nghề, tâm huyết với nghề, say nghề, tận tụy với công việc, tận tụy, hứng thú với công việc, từ tình cảm gắn bó, trân trọng với nghề nghiệp, từ lòng khát khao muốn truyền đạt tri thức, niềm tin của mình đến với người học.

Tích cực chủ động trong công tác nghiên cứu khoa học: Tăng cường công tác tổng kết thực tiễn, nghiên cứu lý luận, góp phần luận giải những vấn đề lý luận mới, đang đặt ra, kết hợp giữa lý luận và thực tiễn trong các bài giảng. Để làm được điều đó, mỗi giảng viên phải không tích cực, chủ động trong công tác nghiên cứu, tham gia viết bài các hội thảo, tọa đàm khoa học, tham gia các đề tài khoa học cấp tỉnh; tham gia tổng kết những vấn đề quan trọng để không ngừng nâng cao kiến thức chuyên môn, kinh nghiệm thực tiễn đáp ứng ngày càng cao yêu cầu của xã hội.

Tóm lại, nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên trường Chính trị Trà Vinh hiện nay là yêu cầu rất cần thiết vừa đáp ứng yêu cầu xây dựng trường chính trị đạt chuẩn theo Quy định số 11-QĐ/TW ngày 19/5/2021 của Ban Bí thư, vừa góp phần nâng cao chất lượng công tác đào tạo cán bộ, công chức, viên chức của các trường chính trị, hướng đến mục tiêu chiến lược, lâu dài trong công tác “huấn luyện cán bộ” của Đảng trong tình hình mới.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Ban Bí thư (2018) Quy định số 09-QĐi/TW ngày 13/11/2018 về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy của trường chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.

2. Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh (2021) Quy chế giảng viên ban hành kèm theo Quyết định số 6468-QĐ/HVCTQG ngày 21/12/2021 của Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh.

3.  Ban Bí thư (2021) Quy định số 11-QĐ/TW ngày 19/5/2021 của Ban Bí thư về trường chính trị chuẩn.