THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG TÁC DÂN VẬN CỦA CÁC ĐẢNG ỦY PHƯỜNG TỈNH VĨNH LONG TRONG GIAI ĐOẠN MỚI 

ThS. Lê Thị Kim Liên - Giảng viên Khoa Xây dựng Đảng

Bước vào kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, Đảng ta tiếp tục khẳng định dân vận là công tác có ý nghĩa chiến lược, mang tính sống còn đối với sự nghiệp cách mạng. Quan điểm “Dân là gốc”, lấy sự hài lòng, hạnh phúc của Nhân dân làm thước đo hiệu quả công việc đã trở thành tư tưởng xuyên suốt. Tại tỉnh Vĩnh Long, trong thời gian qua, từ thực tiễn sau quá trình đổi mới tổ chức bộ máy đang đặt ra yêu cầu cấp thiết đối với  các đảng ủy phường về công tác dân vận tại địa phương. Đảng ủy phường là cấp ủy trực tiếp gần dân nhất, phải nhanh chóng đổi mới, nâng cao chất lượng công tác dân vận nhằm phát huy cao độ sức mạnh đại đoàn kết, góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030.

1. Khái quát các phường trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long

Tỉnh Vĩnh Long được thành lập theo Nghị quyết số 202/2025/NQ-QH15, ngày 12/6/2025 của Quốc hội về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh (Kỳ họp thứ 9 thông qua ngày 12/6/2025), trên cơ sở sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số tỉnh Vĩnh Long (cũ), Bến tre và Trà Vinh. Toàn tỉnh có diện tích tự nhiên 6.296,2 km2, với 124 đơn vị hành chính cấp xã (gồm 105 xã, 19 phường). Về diện tích tự nhiên, tất cả các phường đều có diện tích lớn, trên chuẩn quy định. Tuy nhiên, vẫn có sự chênh lệch rất lớn giữa các đơn vị phường có diện tích thấp nhất là 12,63km2, cao nhất là 69.63km2 (phường Duyên Hải).Về quy mô dân số, 18/19 phường có quy mô dân số đạt trên tiêu chuẩn quy định và 01 phường có quy mô dân số chưa đạt chuẩn; trong đó, phường An Hội có quy mô dân số nhiều nhất (53.767 người), phường Trường Long Hòa có quy mô dân số thấp nhất (16.861 người). Đa số các phường có tốc độ đô thị hóa khá nhanh, có nhiều điều kiện phát triển kinh tế - xã hội do ở trung tâm của các thành phố, thị xã thuộc các tỉnh cũ. Tuy nhiên, mức độ đô thị hóa tại các địa phương cũng chưa đồng đều, bao phủ do một số phường có diện tích khá lớn, điều kiện phát triển kinh tế - xã hội giữa các phường là khác nhau do vị trí địa lý cũng như hạ tầng ở một số địa phương còn khó khăn nhất định.

Việc tinh gọn bộ máy tạo ra tính xuyên suốt, nhưng cũng đòi hỏi công tác dân vận phải đi trước một bước để tạo sự đồng thuận xã hội. Đại hội XIV của Đảng nhấn mạnh việc chú trọng xây dựng đội ngũ cán bộ cấp cơ sở gần dân, sát cơ sở, vì dân, đủ sức hoàn thành nhiệm vụ[1]. Phường là nơi triển khai các chủ trương, đường lối của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước trực tiếp đi vào đời sống. Nếu công tác dân vận ở phường yếu kém, mối quan hệ máu thịt giữa Đảng và Nhân dân sẽ bị ảnh hưởng. Do đó, làm tốt dân vận tại phường chính là thắt chặt “thế trận lòng dân”, bảo đảm giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội và huy động được nguồn lực to lớn từ sức dân để phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

2. Thực trạng

2.1. Những kết quả nổi bật đạt được

Thời gian qua, công tác dân vận của các đảng ủy phường đã đạt được những kết quả tích cực. 

Thứ nhất, công tác tuyên truyền, phổ biến đường lối, chính sách được triển khai sâu rộng.

 Các Đảng ủy phường đã thể hiện sự nỗ lực rất lớn trong việc đưa chủ trương, nghị quyết của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước vào cuộc sống. Như tại phường Long Châu, trong năm 2025, cấp ủy đã tổ chức quán triệt 663 cuộc với 19.319 lượt người dự, trong đó tỷ lệ đảng viên tham dự đạt 99,56%. Khối Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội phường này cũng đã thực hiện tới 2.459 cuộc tuyên truyền, thu hút 60.269 lượt người tham dự[2]. Tại phường Cái Vồn, chỉ trong 6 tháng đầu năm 2026, đã tổ chức tuyên truyền cho đoàn viên, hội viên và Nhân dân được 191 cuộc với 5.443 lượt người dự[3]. Ở phường Sơn Đông, giai đoạn 2021-2026 đã tổ chức trên 548 cuộc tuyên truyền trực tiếp ở khu dân cư, thu hút hơn 13.500 lượt người tiếp cận[4] 

Các ban xây dựng đảng ở phường đã chủ động đổi mới hình thức thông tin, điển hình như việc in ấn, phát hành Bản tin Mừng Đảng Mừng Xuân Bính Ngọ năm 2026 với nội dung phong phú, phản ánh toàn diện đời sống địa phương[5]. Đáng chú ý, các phường đã linh hoạt ứng dụng công nghệ thông tin, quản lý và sử dụng hiệu quả các trang Fanpage, thu hút hàng triệu lượt tương tác, qua đó tuyên truyền sâu rộng và giới thiệu nhiều mô hình “Dân vận khéo” thiết thực[6]. Các cuộc đối thoại trực tiếp giữa người đứng đầu cấp ủy, chính quyền phường với Nhân dân được tổ chức nghiêm túc, giải quyết kịp thời nhiều bức xúc ngay từ cơ sở

Thứ hai, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và nền tảng số trong công tác dân vận, nắm bắt dư luận. 

Nhằm đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số, các phường đã khai thác triệt để các mạng xã hội như Zalo, Facebook để thông tin, tuyên truyền và tương tác với Nhân dân. Điển hình, Ban Công tác 35 phường Cái Vồn đã sử dụng mạng xã hội để chia sẻ 76 tin bài về Đại hội XIV thu hút 1.012 lượt theo dõi; tổ chức điều tra dư luận xã hội bằng hình thức trực tuyến thu hút hơn 1.000 cán bộ, đảng viên, đoàn viên, hội viên tham gia khảo sát[7]. Tại phường Long Châu, lực lượng làm công tác dân vận đã biên tập 60 tin, sưu tầm và chia sẻ 178 tin bài, hình ảnh tích cực từ các nguồn chính thống, thu hút 1.200 lượt tương tác và 90 lượt chia sẻ trên các trang Fanpage[8] 

Thứ ba, thực hiện dân chủ ở cơ sở, tiếp công dân và giám sát, phản biện xã hội ngày càng đi vào thực chất.

 Công tác tiếp công dân, đối thoại trực tiếp để giải quyết bức xúc được duy trì nền nếp. Ủy ban nhân dân phường Sơn Đông ghi nhận đã tổ chức 960 buổi tiếp dân, tiếp 369 lượt/370 người, nhận 322 đơn và đã tổ chức hòa giải xong 100% số đơn thuộc thẩm quyền; tổ chức tiếp xúc, đối thoại trực tiếp thu nhận 54 lượt ý kiến với 823 người tham dự[9]. Vai trò giám sát của Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể cũng được phát huy mạnh mẽ. Phường Sơn Đông đã chủ trì, phối hợp tổ chức trên 10 hội nghị phản biện xã hội, 67 cuộc giám sát, đóng góp ý kiến cho trên 275 văn bản dự thảo của cấp ủy, chính quyền.

Thứ tư, phong trào thi đua "Dân vận khéo" lan tỏa, đóng góp thiết thực vào an sinh xã hội và chỉnh trang đô thị.

Các mô hình "Dân vận khéo" bám sát vào những vấn đề cốt lõi của đời sống. Phường Sơn Đông hiện đang duy trì hơn 53 mô hình hiệu quả[10]; riêng 6 tháng đầu năm 2026, phường tiếp tục đăng ký 27 mô hình (gồm 20 mô hình văn hóa, 06 mô hình kinh tế, 01 mô hình an ninh - quốc phòng) nhằm vận động Nhân dân xây dựng giao thông, bảo hiểm y tế, xử lý rác tại nguồn. Phường Cái Vồn cũng ghi nhận 38 tập thể (29 mô hình mới, 09 mô hình nhân rộng) và 566 cá nhân đăng ký tham gia mô hình "Dân vận khéo".

2.2. Những hạn chế, khó khăn đang đặt ra

Bên cạnh những kết quả tích cực, thực tiễn từ các phường cũng chỉ ra một số hạn chế trong công tác dân vận giai đoạn hiện nay:

Thứ nhất, công tác tuyên truyền, định hướng dư luận chưa đồng bộ và có lúc bị động. Mặc dù đã ứng dụng không gian mạng, nhưng sự phát triển quá nhanh của mạng xã hội khiến thông tin phát sinh đa chiều, phức tạp, gây áp lực lớn và khó kiểm soát cho đội ngũ cán bộ ở cơ sở. Một số nội dung tuyên truyền chưa được thực hiện thường xuyên, hình thức còn đơn điệu, chưa khai thác hiệu quả các nền tảng số để tạo sự lan tỏa. Công tác định hướng dư luận xã hội có lúc chưa kịp thời, thiếu chiều sâu, ít cán bộ, đảng viên tham gia chia sẻ, lan tỏa các thông tin tích cực.

Thứ hai, chất lượng phong trào "Dân vận khéo" chưa đồng đều. Việc nhân rộng các điển hình học tập, làm theo lời Bác và các mô hình tốt chưa được thực hiện thường xuyên. Ở một số địa bàn, số lượng mô hình đăng ký còn hạn chế, chưa có nhiều mô hình mới mang tính đột phá đạt quy mô cấp tỉnh; nội dung hoạt động của một số mô hình còn thiếu tính sáng tạo, hiệu quả và sức lan tỏa chưa cao.

Thứ ba, áp lực lớn về nhân sự và kiêm nhiệm công việc. Sau khi sắp xếp và vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, khối lượng công việc cấp phường tăng lên nhưng nhân lực làm công tác dân vận, tuyên giáo lại rất mỏng. Tại phường Cái Vồn, nhân lực phụ trách chỉ có 01 chuyên viên, trong khi đội ngũ tuyên truyền viên còn hạn chế về chuyên môn. Đối với phường Sơn Đông, nhân sự làm công tác dân vận phải kiêm nhiệm nhiều nhiệm vụ, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ và kết quả thực hiện các phong trào.

3. Giải pháp

Để nâng cao chất lượng công tác dân vận tại các đảng ủy phường trong thời gian tới cần tập trung thực hiện đồng bộ các giải pháp sau:

Một là, tiếp tục tăng cường vai trò lãnh đạo của cấp ủy đảng đối với công tác dân vận

Trước hết, cấp ủy đảng cần tăng cường tuyên truyền, học tập và quán triệt sâu sắc các đường lối, chủ trương của Đảng về công tác dân vận đến toàn thể hệ thống chính trị và Nhân dân. Quá trình tổ chức học tập, quán triệt nghị quyết phải được đổi mới mạnh mẽ, bảo đảm thiết thực, hiệu quả, tránh tình trạng khô khan, hình thức. Việc đổi mới này nhằm giúp mỗi cán bộ, đảng viên nhận thức rõ dân vận là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, qua đó tạo sự thống nhất cao về nhận thức và hành động trong toàn Đảng bộ. Cùng với việc thống nhất nhận thức, sự nêu gương phải thực sự trở thành một nội dung quan trọng trong phương thức lãnh đạo của Đảng ủy. Cán bộ, đảng viên, đặc biệt là Bí thư Đảng ủy và Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường, phải là những người đi đầu trong việc tiếp xúc, đối thoại trực tiếp để thấu hiểu tâm tư, nguyện vọng và giải quyết kịp thời những kiến nghị chính đáng của Nhân dân. Đồng thời, cấp ủy cần thường xuyên giám sát, kịp thời chấn chỉnh và kiên quyết xử lý nghiêm những hành vi thiếu gương mẫu, quan liêu, xa rời quần chúng hoặc có biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống.

Hai là, thực hành triệt để phương châm dân chủ ở cơ sở. 

Để thực hiện triệt để phương châm dân chủ ở cơ sở, việc đầu tiên cần làm là đảm bảo mọi quyết sách, công trình và dự án triển khai trên địa bàn phường phải bám sát nguyên tắc “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng”. Đây được xem là cơ sở để tạo sự đồng thuận xã hội và khơi dậy nguồn lực trong nhân dân. Cần công khai, minh bạch hóa toàn bộ các quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, các khoản thu - chi ngân sách, và các chính sách an sinh xã hội. Việc thông tin phải được truyền tải đa kênh từ hệ thống loa truyền thanh, niêm yết tại trụ sở đến các nền tảng số và mạng xã hội để mọi người dân đều có thể tiếp cận dễ dàng. Tổ chức thực chất các buổi đối thoại trực tiếp để người dân tham gia đóng góp ý kiến vào các đề án cải tạo hạ tầng, vệ sinh môi trường và các quy định chung của địa phương trước khi cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Bên cạnh đó, việc nâng cao năng lực và vị thế của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cùng các tổ chức chính trị - xã hội trong hoạt động giám sát và phản biện xã hội là rất quan trọng. Các tổ chức này cần đóng vai trò là cầu nối vững chắc, kịp thời phản ánh tâm tư, nguyện vọng chính đáng của nhân dân tới cấp ủy và chính quyền. Để tuyệt đối tránh tình trạng “dân chủ hình thức,” chính quyền phường cần xây dựng bộ tiêu chí đánh giá sự hài lòng của người dân đối với sự phục vụ của cơ quan hành chính, đồng thời có cơ chế tiếp thu và phản hồi giải trình nghiêm túc đối với các ý kiến phản biện, đảm bảo quyền làm chủ của nhân dân được tôn trọng và bảo vệ trên thực tế.

Ba là, gắn công tác dân vận với việc giải quyết dứt điểm các vấn đề dân sinh. 

Việc này đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, nhằm củng cố niềm tin của Nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng và quản lý của Nhà nước. Mọi chủ trương, chính sách và hoạt động dân vận phải xuất phát từ nguyện vọng chính đáng của người dân, hướng đến lợi ích thiết thực, bao gồm cải thiện điều kiện sống, nâng cao thu nhập và đảm bảo an toàn giao thông.

Để thực hiện điều này, cấp ủy phường cần duy trì nghiêm túc việc tiếp công dân và tổ chức đối thoại trực tiếp. Qua đó, người dân có thể phản ánh các vấn đề như trật tự đô thị, vệ sinh môi trường và an sinh xã hội. Các lĩnh vực trọng tâm cần tập trung xử lý bao gồm việc giải quyết tình trạng lấn chiếm lòng đường, khơi thông cống rãnh, và chăm lo cho các đối tượng chính sách, người nghèo. Cuối cùng, hiệu quả công việc của cán bộ, công chức phường nên được đo lường bằng sự hài lòng và hạnh phúc của người dân, từ đó xây dựng một cộng đồng vững mạnh, văn minh và hiện đại.

Bốn là, đổi mới phương thức dân vận trên không gian mạng và đẩy mạnh chuyển đổi số.

Trước hết, cần tối ưu hóa các nền tảng mạng xã hội phổ biến như Facebook và nhóm Zalo tại từng tổ dân phố, khu phố. Đây không chỉ là kênh thông báo một chiều mà phải trở thành không gian tương tác hai chiều, nơi chính quyền lắng nghe tâm tư, nguyện vọng và giải quyết kịp thời các kiến nghị của nhân dân ngay từ cơ sở. Việc duy trì các nhóm này giúp thông tin chính thống được lan tỏa nhanh chóng, độ phủ sóng rộng và tạo sự gắn kết mật thiết giữa cán bộ với người dân.

Đồng thời, chủ động định hướng dư luận và đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái. Thông qua hệ thống mạng lưới dân vận số, các cơ quan chức năng có thể kịp thời cung cấp các luận cứ khoa học, thông tin minh bạch để định hướng dư luận trước những vấn đề nhạy cảm, phức tạp. Đồng thời, huy động sức mạnh tổng hợp của nhân dân trong việc tham gia viết bài, chia sẻ các thông tin tích cực theo phương châm “lấy cái đẹp dẹp cái xấu”, trực tiếp đấu tranh với các luận điệu xuyên tạc của các thế lực thù địch trên không gian mạng, góp phần bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng và giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội.

Năm là, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ làm công tác dân vận và phong trào “Dân vận khéo”. 

Sau khi thực hiện sắp xếp, kiện toàn bộ máy tinh gọn, hiệu lực và hiệu quả, việc chú trọng bồi dưỡng kỹ năng, nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ phường là nhiệm vụ then chốt. Công tác đào tạo cần tập trung vào các kỹ năng dân vận hiện đại, khả năng xử lý tình huống phát sinh tại cơ sở và ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý xã hội. Yêu cầu đặt ra là mỗi cán bộ, đảng viên phải thấm nhuần và thực hành triệt để phong cách làm việc “Trọng dân, gần dân, hiểu dân, học dân và có trách nhiệm với dân”. Đây không chỉ là phương châm hành động mà còn là thước đo đạo đức công vụ. Song song đó, cần thực hiện nghiêm túc quy tắc ứng xử “Nghe dân nói, nói dân hiểu, hướng dẫn dân làm, làm dân tin” nhằm xóa bỏ khoảng cách giữa chính quyền và nhân dân, củng cố vững chắc khối đại đoàn kết toàn dân.

Đồng thời, các cấp ủy đảng, chính quyền cần chủ động, liên tục phát hiện, bồi dưỡng và nhân rộng các mô hình, điển hình “Dân vận khéo” mang tính đột phá và bền vững. Việc nhân rộng các mô hình này phải đảm bảo tính thực chất, tạo sự lan tỏa sâu rộng, biến các phong trào thi đua thành hành động tự giác của mỗi người dân, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương.

Tóm lại, nâng cao chất lượng công tác dân vận của đảng ủy phường không chỉ là nhiệm vụ chính trị trước mắt mà còn là chiến lược cốt lõi để giữ vững nền tảng bền vững của chế độ tại cơ sở. Với tinh thần quyết liệt, linh hoạt và sự chân thành, trách nhiệm vì Nhân dân, công tác dân vận của các đảng ủy phường tỉnh vĩnh Long sẽ khơi dậy mạnh mẽ sức mạnh to lớn của khối đại đoàn kết toàn dân. Qua đó, trực tiếp đóng góp vào mục tiêu xây dựng hệ thống chính quyền địa phương hai cấp vững mạnh, đưa Vĩnh Long phát triển nhanh, bền vững, cùng cả nước vững bước tiến vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Tài liệu tham khảo

1. Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV (Tập 2).

2. Ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy Vĩnh Long (2026), Báo cáo số 38-BC/BTGDVTU ngày 17/11/2025 về kết quả công tác tuyên giáo và dân vận năm 2025, phương hướng nhiệm vụ năm 2026.

3. Ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy Vĩnh Long (2026), Báo cáo số 104-BC/BTGDVTU ngày 26/02/2026 về kết quả công tác tuyên giáo và dân vận tháng 02/2026.

4. Đảng ủy phường Long Châu (2025), Báo cáo công tác dân vận năm 2025.

5. Đảng ủy phường Long Châu (2026), Báo cáo số 894 về giám sát công tác tuyên giáo dân vận 6 tháng đầu năm 2026.

 6. Đảng ủy phường Cái Vồn (2026), Báo cáo sơ kết 6 tháng đầu năm 2026.

7. Đảng ủy phường Sơn Đông (2026), Báo cáo số 235 (ngày 26/5/2026) về tình hình thực tiễn tại địa phương 

[1] Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV (Tập 2), tr.236

[2] Đảng ủy phường Long Châu (2025), Báo cáo công tác dân vận năm 2025.

[3] Đảng ủy phường Cái Vồn (2026), Báo cáo sơ kết 6 tháng đầu năm 2026. 

[4] Đảng ủy phường Sơn Đông (2026), Báo cáo số 235 (ngày 26/5/2026) về tình hình thực tiễn tại địa phương 

[5] Báo cáo số 104-BC/BTGDVTU ngày 26/02/2026 về kết quả công tác tuyên giáo và dân vận tháng 02/2026

[6] Báo cáo số 38-BC/BTGDVTU ngày 17/11/2025 về kết quả công tác tuyên giáo và dân vận năm 2025, phương hướng nhiệm vụ năm 2026

[7] Đảng ủy phường Cái Vồn (2026), Báo cáo sơ kết 6 tháng đầu năm 2026.

[8] Đảng ủy phường Long Châu (2025), Báo cáo công tác dân vận năm 2025.

[9],12 Đảng ủy phường Sơn Đông (2026), Báo cáo số 235 (ngày 26/5/2026) về tình hình thực tiễn tại địa phương